Neogotycka bazylika z cegły z lat 1903-1906 z wieżami o wysokości 95 m, najwyższa świątynia na Górnym Śląsku.
Bazylika św. Antoniego Padewskiego w Rybniku to neogotycki kościół z cegły, zbudowany w latach 1903-1906. Wieże sięgają 95 metrów, co czyni ją jedną z najwyższych świątyń na Górnym Śląsku. Nieformalnie nazywa się ją Katedrą Ziemi Rybnickiej, a w 1993 roku papież Jan Paweł II nadał jej tytuł bazyliki mniejszej.
Decyzję o budowie podjęto 20 kwietnia 1903 roku, a prace ruszyły 14 września tego samego roku. Projekt przygotował Ludwig Schneider, architekt rejencyjny z Opola. Kamień węgielny wmurowano 13 czerwca 1904 roku, w święto św. Antoniego, a prace budowlane zakończono w listopadzie 1905 roku. Cegłę wysokiej jakości dostarczyła cegielnia z Wielopola. Policyjne zezwolenie na użytkowanie wydano 21 stycznia 1907 roku, a kościół poświęcono w 1907 roku. Konsekracji dokonano 29 września 1915 roku.
Budowa zmieniła układ okolicy. Nowo wytyczona ulica, dziś Kościuszki, połączyła świątynię z dworcem kolejowym, a wzdłuż niej zaczęto zabudowywać puste działki. Zanim ulica powstała, figurka św. Antoniego, patrona ziemi rybnickiej, stała w kaplicy u zbiegu ulic Mikołowskiej i Żorskiej.
Kościół kilkakrotnie ucierpiał. 22 czerwca 1921 roku wybuch ośmiu ton materiałów wybuchowych na dworcu uszkodził mury, a jedna z wież przechyliła się. W 1945 roku szkody wojenne były tak duże, że kościół początkowo przeznaczono do rozbiórki. 14 października 1959 roku spłonęła północna wieża, uszkodzone zostały organy, sklepienia i sprzęty liturgiczne. Wiosną 1960 roku stalową konstrukcję wieży pomalowano i obito blachą miedzianą.
W 1991 roku kościół wpisano do rejestru zabytków, uzasadniając to wybitnymi walorami architektonicznymi i urbanistycznymi w skali miasta i regionu. W czerwcu 1993 roku Jan Paweł II ustanowił go bazyliką mniejszą, jedną z kilku na Górnym Śląsku obok Piekar Śląskich, Panewnik i Pszowa. Przed wejściem stoi pomnik Jana Pawła II odsłonięty w 2005 roku.
Ołtarz główny wykonał C. Buhl z Wrocławia w 1907 roku. W jego środku stoi ludowo-barokowa figura św. Antoniego z XVI lub XVII wieku, prawdopodobnie z dawnego kościoła farnego przy ulicy Gliwickiej. Bogato rzeźbiona ambona pochodzi z 1911 roku, a tron biskupi i stacje drogi krzyżowej z 1908 roku sprowadzono z Oberammergau w Bawarii. Wyposażenie uzupełniają cztery neogotyckie konfesjonały. Okna prezbiterium wypełniają witraże z przełomu 1999 i 2000 roku o łącznej powierzchni około 300 m kw., ze scenami z życia patrona.
Organy zbudowała w latach 1960-1965 firma Biernacki z Krakowa. W 2009 roku uszkodził je piorun, a ponownie uruchomiono je w 2012 roku. W bazylice odbywają się koncerty organowe.
Największy jest dzwon „Miłosierdzia Bożego” o masie 3,5 tony, odlany w ludwisarni Grassmayr koło Innsbrucka i zamontowany w południowej wieży w listopadzie 2007 roku. Odzywa się w każdy piątek oraz w Wigilię. W wieży północnej wisi pięć mniejszych dzwonów z 2000 roku, a w całym zestawie jest też 15 carillonów grających melodię pieśni „Antoni, patronie ty nasz”.
W Rybniku działa Muzeum w Rybniku.
Pamiątką po górniczej przeszłości regionu jest Zabytkowa Kopalnia Ignacy.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się