Najstarsze istniejące polskie schronisko w Beskidzie Śląskim, otwarte w 1922 roku pod Stożkiem Wielkim przy granicy z Czechami.
Schronisko PTTK Stożek stoi w Beskidzie Śląskim, tuż pod szczytem Stożka Wielkiego, na grzbiecie pasma Stożka i Czantorii, przy granicy polsko-czeskiej. To najstarsze istniejące polskie schronisko w Beskidzie Śląskim, a zarazem jedno z najdłużej nieprzerwanie działających polskich schronisk w Beskidach. Znajduje się w Wiśle, przy ul. Turystycznej 19.
Budynek leży na wysokości 957 m n.p.m., niedaleko szczytu Stożka Wielkiego, który według strony schroniska ma 978 m n.p.m. Pasmo Czantorii i Stożka wyznacza tu granicę polsko-czeską, a zarazem jest najdalej na zachód wysuniętą częścią polskiego Beskidu Śląskiego. Do 21 grudnia 2007 roku, kiedy Polska weszła do strefy Schengen, w pobliżu schroniska istniało przejście graniczne Stożek-Velký Stožek.
Przy schronisku krzyżują się szlaki turystyczne, a przebiega tędy Główny Szlak Beskidzki. Strona schroniska wymienia dojścia z Doliny Wisły, grzbietem od strony Czantorii, od przełęczy Kubalonka i od strony czeskiej. Według strony schroniska odwiedzają je turyści zarówno latem, jak i zimą. Niedaleko, około 800 m od schroniska, leży Ośrodek Narciarski Stożek w Wiśle.
Pomysł budowy polskiego schroniska na Stożku zgłosił w 1910 roku Jan Galicz, członek zarządu cieszyńskiego Polskiego Towarzystwa Turystycznego „Beskid”. Plany pokrzyżowały naciski na właścicieli gruntu, a sprawa dotarła aż do parlamentu w Wiedniu, gdzie zainterpelował ją poseł ksiądz Józef Londzin. Wybuch I wojny światowej przekreślił jednak budowę.
Do pomysłu wrócono po wojnie: zarząd cieszyńskiego oddziału zdecydował o budowie 31 maja 1919 roku. Budynek zaprojektował Stanisław Chorubski, który według strony schroniska wykorzystał elementy architektury miejscowej i podhalańskiej. Kamień węgielny położono 30 maja 1920 roku, a uroczyste otwarcie odbyło się 9 lipca 1922 roku. Wyposażanie obiektu trwało do 1932 roku.
W czasie okupacji w schronisku gospodarowali Niemcy, a po wojnie obiekt był mocno zdewastowany: w maju 1945 roku sala jadalna była zasłana grubą warstwą nawozu po stacjonujących tu koniach. Dozorca zapobiegł rozgrabieniu budynku i już w następnym roku schronisko wróciło do służby. Przez ponad 36 lat, od 1949 do 1986 roku, prowadził je Jan Cięgiel. W latach 1962-1965 przeprowadzono gruntowny remont, w którym doprowadzono prąd, wodę i centralne ogrzewanie. Według strony schroniska od tamtej pory jego wygląd praktycznie się nie zmienił. W 2022 roku, w setną rocznicę otwarcia, na budynku odsłonięto tablicę pamiątkową.
Ze schroniska widać w kierunku wschodnim Dolinę Wisły, grzbiet Pasma Wiślańskiego i Skrzyczne (1257 m n.p.m.), a także masyw Baraniej Góry. Strona schroniska zapewnia, że przy dobrej pogodzie widać stąd nawet Tatry. W tej części Beskidów leży też Schronisko na Soszowie Wielkim, około 4 km od Stożka.
W Wiśle, kilka kilometrów od schroniska, mieści się Galeria „Sportowe Trofea Adama Małysza” w Wiśle.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się