Kopalnia Węgla Kamiennego Katowice

Kopalnia „Katowice” wydobywała węgiel w Bogucicach od 1823 do 1999 roku. Dziś jej ceglane budynki, szyby i wieże wyciągowe są częścią Strefy Kultury, a w dawnych halach działają muzeum i restauracja.

Od kopalni „Ferdinand” do „Katowic”

Zakład powstał z inicjatywy rotmistrza Ignatza Ferdinanda von Beyma i początkowo nosił nazwę „Ferdinand”. Nadanie górnicze uzyskał w 1823 roku, a nazwę „Katowice” kopalnia dostała w 1936 roku, po włączeniu do Wspólnoty Interesów Górniczo-Hutniczych. W 1996 roku połączono ją z kopalnią „Kleofas”, a wydobycie zakończono w 1999 roku. Prace likwidacyjne trwały do połowy 2001 roku.

Co zostało z zabudowy

Zachowała się poprzemysłowa architektura z przełomu XIX i XX wieku, utrzymana w stylu ceglanego historyzmu z neogotyckimi i neoromańskimi detalami. Najwyższą dominantą jest wieża wyciągowa szybu „Warszawa II” z 1905 roku, przebudowana na wieżę widokową. Zespół szybu „Bartosz” z nadszybiem, wieżą wyciągową i maszynownią, w której stoi parowa maszyna wyciągowa z 1892 roku, jest wpisany do rejestru zabytków. Zachowała się też wieża ciśnień z 1915 roku i cztery familoki dawnej dyrekcji przy ulicy Nadgórników.

Nowe życie terenów pokopalnianych

Teren dawnej kopalni przekształcono w Strefę Kultury. Siedzibę Muzeum Śląskiego otwarto tu w 2015 roku. Nowy gmach zbudowano głównie pod powierzchnią ziemi, a w dawnych budynkach kopalnianych urządzono pracownie, wystawę i restaurację: maszynownia szybu „Warszawa I” jest restauracją, a w dawnej stolarni działa wystawa stała.

W miejscu dawnej dyrekcji kopalni stanęła siedziba Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia, ukończona w 2014 roku, a obok działa Międzynarodowe Centrum Kongresowe.

Praktycznie

• Położenie: Katowice, dzielnica Bogucice, na wschód od hali „Spodek”.
• Zwiedzanie wnętrz i wejście na wieżę widokową odbywa się w ramach Muzeum Śląskiego. Godziny i zasady trzeba sprawdzić na stronie muzeum przed wizytą.
• Teren Strefy Kultury można obejść pieszo i obejrzeć zewnętrzną zabudowę kopalni.