Gotycki kościół parafialny w Starym Bielsku z końca XIV wieku, uznawany za najstarszą budowlę sakralną w Bielsku-Białej.
Kościół św. Stanisława w Starym Bielsku to najstarsza budowla sakralna w Bielsku-Białej. Ma charakter wiejskiego kościółka: jednonawowy, orientowany, zbudowany z kamienia łamanego i cegły, z wysokim łamanym dachem i wieżą o wysokości 25 m. Stoi w otoczeniu starego cmentarza z kamiennym murem z XV wieku.
Murowany kościół w stylu gotyckim zbudowano około 1380 roku, a jego fundatorem był książę cieszyński Przemysław I Noszak. Datę ustalono stylistycznie, bo nie zachowały się źródła pisane. W ścianie wmurowano kamień z datą 1135, a istnienie wcześniejszej, drewnianej świątyni uznaje się za prawdopodobne. Około 1447 roku w mieście erygowano parafię św. Mikołaja i kościół św. Stanisława stał się filialnym. Po przyjęciu luteranizmu w Księstwie Cieszyńskim, w 1560 roku, przejęli go ewangelicy, a katolicy wrócili tu w 1654 roku. Generalny remont w latach 1830-1833 prowadził ksiądz Mateusz Opolski; wieżę nadbudowano, a kaplicę zmarłych dobudowano. Parafię św. Stanisława ponownie erygowano w 1953 roku.
Najcenniejsza jest część wschodnia. Pięciobocznie zamknięte prezbiterium ma sklepienie krzyżowo-żebrowe z zwornikami, wśród których jeden przedstawia orła piastowskiego. Ściany pokrywają cztery warstwy malowideł: gotycka z końca XIV wieku (anioły z narzędziami Męki Pańskiej, święci biskupi i męczennicy, sceny Pojmania, Niesienia Krzyża i Zmartwychwstania), renesansowa dekoracja groteskowa z połowy XVI wieku, barokowe sceny pasyjne po 1660 roku oraz rokokowe przedstawienia Ukrzyżowania i Zmartwychwstania z drugiej połowy XVIII wieku.
Ołtarz główny to późnogotycki tryptyk z początku XVI wieku, malowany olejem na drewnie lipowym przez krakowskiego Mistrza Rodziny Marii. Opowiada legendę św. Stanisława: skrzydła pokazują między innymi kupno wsi, wskrzeszenie Piotrowina, sąd królewski i zabójstwo biskupa. W prezbiterium zachowały się też gotyckie sakramentarium z około 1380 roku, gotyckie drzwi do zakrystii, stalle z 1563 roku, kamienna chrzcielnica z 1660 roku oraz epitafium rycerza Jana Kecherle z Pierśćca z czeską inskrypcją. Dzwon na wieży odlano w 1555 roku. W nawie uwagę zwraca rokokowy chór muzyczny z 1773 roku i malowany strop z Wniebowzięciem.
Do centrum Bielska-Białej jest stąd około dwóch kilometrów. Na trasie zwiedzania miasta można połączyć kościół z katedrą św. Mikołaja, a w drugiej kolejności z zamkiem książąt Sułkowskich.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się