Modernistyczna wieża wyciągowa dawnej kopalni Szombierki w Bytomiu, wysoka na około 57 metrów, wpisana do rejestru zabytków.
Szyb Krystyna to ceglana wieża wyciągowa w Bytomiu-Szombierkach, przy ulicy Zabrzańskiej. Ma około 57 metrów wysokości i stoi na terenie dawnej kopalni Szombierki. Wpisano ją do rejestru zabytków, a jej sylwetka przypomina górniczy młotek.
Szyb wydrążono w latach 1870-1873 dla kopalni Hohenzollern, która rozpoczęła wydobycie w 1873 roku. Przed 1945 rokiem nazywano go Kaiser-Wilhelm-Schacht. Jego głębokość rosła: 210 metrów w 1917 roku, 340 w 1920 i 510 w 1928, a ostatecznie osiągnęła 835,64 metra. Przekrój szybu jest okrągły. Zlikwidowano go, zasypując w 2000 roku. Po wojnie kopalnię upaństwowiono i nazwano KWK Szombierki.
Obecną wieżę zbudowano w latach 1927-1929 dla Gräflich Schaffgotsche Werke, z projektu inżyniera Beckera z Gliwic. Wcześniejsza, ośmioboczna ceglana wieża miała około 17 metrów i była napędzana dwiema maszynami parowymi. Nowa ma nitowaną konstrukcję stalową o masie około 1300 ton, obmurowaną klinkierem z kopalnianej cegielni. Bryła jest symetryczna, w stylu modernizmu, z dachem dwuspadowym. Fundamenty wykonano zimą 1927/28 roku, a montaż stali rozpoczęto w maju 1928.
W górnej części zachowały się chronione maszyny wyciągowe: zachodnia z 1928 roku z tarczą Koepego o średnicy 6,5 metra i wschodnia z 1933 roku z tarczą 7-metrową, obie zasilane układem Warda-Leonarda. Jest tam też suwnica o udźwigu 30 ton i winda.
W 2000 roku część kopalni rozebrano, ale wieżę pozostawiono, podobnie jak wieżę szybu Ewa. Do rejestru zabytków trafiła w 2004 roku. Obiekt jest w rękach prywatnych, a plany jego zagospodarowania bywały zmieniane, więc przed wizytą warto sprawdzić, czy teren jest dostępny.
Niedaleko, niecałe dwa kilometry stąd, stoi Elektrociepłownia Szombierki, a nieco dalej gmach Opery Śląskiej.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się