Wieża ciśnień w Będzinie-Grodźcu

Wieża ciśnień w Grodźcu, dzielnicy Będzina, uchodzi za jedyną w Polsce w pełni nitowaną stalową wieżę ciśnień. Zbudowano ją w 1902 roku dla potrzeb kopalni, dziś jest zabytkiem techniki z zagospodarowanym otoczeniem.

Do czego służyła

Wieżę wzniosło warszawskie przedsiębiorstwo Drzewiecki & Jeziorański dla Grodzieckiego Towarzystwa Kopalń Węgla i Zakładów Przemysłowych. Wodę dostarczały do niej dwie pompy z głębokości około 300 metrów. Czerpała z niej najpierw kopalnia Grodziec, potem także osiedle robotnicze, zakłady Solvay, browar, mieszkańcy Grodźca i stacja kolejowa. Po wybudowaniu obok kotłowni z kominem wieża stała się źródłem ciepłej wody dla kopalni. Na początku lat 60. XX wieku wyłączono ją z użytku i stopniowo niszczała.

Jak wygląda

Wieża ma 27 metrów wysokości, a pojemność zbiornika wynosiła 100 m³ (inwentaryzacja z 2017 roku). Wąski trzon wieńczy zbiornik wystający około 2 metrów poza jego obrys. Płaszcz trzonu i zbiornika pokrywają arkusze blachy stalowej połączone nitami. Pierwotnie miała rdzawą barwę, po renowacji jest szara.

Renowacja w 2020 roku

Prace trwały od marca do sierpnia 2020 roku. Wyremontowano wieżę z zewnątrz i w środku, odtworzono więźbę dachową, zamontowano oświetlenie, a na szczycie kamerę internetową. Uporządkowano też teren wokół. Obiekt jest wpisany do gminnej ewidencji zabytków.

Praktycznie

• Wieża stoi na wzniesieniu przy ulicy Norberta Barlickiego w Będzinie-Grodźcu; prowadzi do niej ścieżka ze schodami, a wokół jest zieleń i teren rekreacyjny.
• Do wnętrza zwiedzający nie wejdą, wieżę ogląda się z zewnątrz.
• W Będzinie możesz połączyć wizytę z zamkiem w Będzinie i Podziemiami Będzińskimi.