Średniowieczny zamek na Górze Zamkowej nad Czarną Przemszą, zbudowany przez Kazimierza Wielkiego w 1349 roku, odbudowany w latach 1952-1956.
Zamek w Będzinie stoi na wzgórzu nad Czarną Przemszą i jest jedną z najlepiej rozpoznawalnych budowli Zagłębia Dąbrowskiego. Kazimierz Wielki dobudował go w 1349 roku do starszej kamiennej wieży, a obecny kształt wynika z przebudowy w XIX wieku i odbudowy z lat 1952-1956. Zamek jest udostępniony do zwiedzania, mieści Muzeum Zagłębia i ma okrągłą basztę, z której widać panoramę okolicy.
Historia fortyfikacji na Górze Zamkowej sięga IX wieku, gdy wzniesiono tu gród.
W drugiej połowie XIII wieku, prawdopodobnie za Bolesława Wstydliwego, w obrębie grodu postawiono kamienny stołp, który stoi do dziś. W 1349 roku Kazimierz Wielki dobudował do niego zamek składający się z zamku górnego, otoczonego dwoma pierścieniami murów, i dolnego z bramą od północy. Budowę wiąże się z utratą Śląska i jego przejściem pod panowanie czeskie w 1348 roku: granica Korony i Czech biegła wtedy po Czarnej Przemszy, u podnóża zamku. Przywilej lokacyjny miasta z 1358 roku mówi, że miasto lokowano „pod zamkiem naszym”.
Zamek wielokrotnie płonął i był odbudowywany, a w jego murach prowadzono rokowania, które zakończyły spór o polską koronę.
W sierpniu 1588 roku do Będzina zjechali pełnomocnicy Polski i cesarza Rudolfa II, by negocjować uwolnienie Maksymiliana Habsburga, uwięzionego po bitwie pod Byczyną. Rokowania zakończyły się podpisaniem paktów będzińskich 9 marca 1589 roku w Czeladzi. W 1616 roku zamek wraz z częścią miasta spłonął, a w czasie potopu szwedzkiego został spalony i częściowo zburzony. Odbudowano go w 1665 roku. Według tradycji w 1683 roku gościł Jana III Sobieskiego zmierzającego pod Wiedeń. Wbrew rozpowszechnionej opinii Tatarzy nie zdobyli grodu.
Obecny wygląd zamek zawdzięcza przebudowie z 1834 roku i odbudowie z lat 1952-1956.
W 1834 roku hr. Edward Raczyński zlecił odbudowę zrujnowanego zamku według projektu Franciszka Marii Lanciego, który wprowadził elementy pseudogotyckie, m.in. ślepe strzelnice i machikuły, i obniżył wieżę cylindryczną. W latach 1952-1956 prowadzono rekonstrukcję według projektu Zygmunta Gawlika. W 1919 roku powstało Towarzystwo Opieki nad Górą Zamkową, a odbudowę w latach 20. XX wieku projektował prof. Adolf Szyszko-Bohusz. Dolny zamek zachował się tylko w postaci resztek fundamentów.
W lipcu 1956 roku w zamku urządzono Muzeum Zagłębia, pierwszą placówkę muzealną na terenie Zagłębia, z kolekcją broni i uzbrojenia z dawnych wieków.
W 1969 roku udostępniono zwiedzającym okrągłą basztę, z której roztacza się panorama Zagłębia. Inne muzea regionu opisują karty Muzeum w Sosnowcu i Muzeum Miejskie „Sztygarka” w Dąbrowie Górniczej.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się