Rynek w Skoczowie ma układ urbanistyczny wpisany do rejestru zabytków, a w jego pierzejach stoją kamienice ujęte w wykazie zabytków. Pośród nich stoją figura Jonasza i ratusz z końca XVIII wieku, czyli z czasów, gdy miasto odbudowywało się po pożarach.

Miasto, które często płonęło

Pierwsza pewna wzmianka o miasteczku to rok 1327, gdy w dokumencie księcia cieszyńskiego Kazimierza I występuje jako oppidum Scocoviense. Czasem podaje się wcześniejszą datę praw miejskich, 1267, ale nie potwierdzają jej źródła pisane, a pieczęć, na której miała się opierać, pochodzi z 1565 roku i rok wyryto na niej niezdarnie.

Pożary niszczyły Skoczów kolejno w latach 1469 lub 1470, 1531, 1713 i 1756. Dzieje kościoła parafialnego potwierdzają tę kolejność: poprzednie cztery świątynie spłonęły właśnie w tych latach, a obecny kościół zbudowano w 1762 roku i konsekrowano w 1767.

Pożar z 7 maja 1756 roku

Ostatni z wielkich pożarów wybuchł 7 maja 1756 roku w zabudowaniach browaru miejskiego, objął całe miasto i zniszczył ponad sto domów.

Miasto miało własny browar od połowy XVI wieku: w 1550 roku uzyskało prawo do warzenia piwa i zyskało browar mieszczański. Po pożarze 1756 roku, jak czytamy, rozpoczęto budowę Skoczowa murowanego, co było możliwe dzięki pomocy ze strony cesarstwa. Odbudowano kościół parafialny, zamek i budynki śródmieścia, a rozwijały się cechy i handel. Skoczów był też w XVIII wieku ważnym przystankiem: stacja pocztowa na trasie z Krakowa przez Cieszyn do Opawy zyskała status stacji w 1750 roku.

Jonasz, Tryton czy Neptun

Na rynku stoi późnobarokowa figura, którą w Skoczowie nazywa się Jonaszem albo Trytonem, a w opisach bywa też Neptunem z rybą. Powstała w 1775 roku, czyli dwie dekady po pożarze, a jej autorem jest miejscowy rzeźbiarz Wacław Donay.

Ratusz i kamienice przy rynku

Ratusz stoi w zachodniej pierzei rynku pod numerem 1. To późnobarokowy budynek zbudowany w 1797 roku, z wieżą dobudowaną w 1801 i przebudową z 1934 roku. Na drugim piętrze, obok wejścia na balkon, są dwa rzeźbione medaliony z herbami Skoczowa i księcia cieszyńskiego oraz data 1797, a u nasady wieży wizerunek świętego Jana Sarkandra w owalnej ramie. Ratusz ma trzy kondygnacje, a do rejestru zabytków wpisano go 29 stycznia 1953 roku. Sąsiednia kamienica pod numerem 2 mieści muzeum, o którym mowa niżej.

W kamienicy przylegającej do ratusza mieści się Muzeum Jana Sarkandra w Skoczowie, opowiadające o życiu i kulcie świętego związanego ze Skoczowem. Z osobą świętego związana jest też Kaplicówka, wzgórze w mieście, gdzie stoi kaplica jego imienia. W 1995 roku na Kaplicówce papież Jan Paweł II odprawił mszę, w której, jak się szacuje, wzięło udział około 200 tysięcy osób.

Opowieść o dawnych mieszkańcach miasta uzupełnia Muzeum im. Gustawa Morcinka w Skoczowie przy ulicy Fabrycznej, w kamienicy z XVIII wieku, z działem rzemiosła Śląska Cieszyńskiego i zbiorami archeologicznymi. Skoczów słynął przez wieki z garncarzy, którzy uczynili z niego centrum oryginalnej ceramiki, znanej do początku XX wieku.