wtorek, 03 listopada 2026 Ogłoszenia Katalog firm PL / EN
Zabytki

Zamek w Kończycach Małych

Staropolska 5, Kończyce Małe
O Zamek w Kończycach Małych

Renesansowy dwór obronny z arkadowym dziedzińcem w Kończycach Małych, dziś z hotelem, restauracją i Izbą Regionalną.

Zamek w Kończycach Małych to renesansowa rezydencja ze Śląska Cieszyńskiego, która z zewnątrz przypomina raczej dwór niż twierdzę. To dwór obronny, uważany za jedyny tego typu na Śląsku Cieszyńskim. Dziś mieszczą się w nim między innymi hotel, restauracja i Izba Regionalna.

Skąd wzięła się budowla

Pierwotny, gotycki zamek wzniósł pod koniec XIV wieku ród Golasowskich. W 1560 roku rozbudował go Jerzy Sedlnicki, o czym świadczy kamienny portal z herbem Odrowąż. Potem majątek przeszedł w ręce rodziny Czelów, jednego z najstarszych rodów szlacheckich w Księstwie Cieszyńskim.

Piotr Czela nadał budynkowi styl renesansowy i zamienił go w czteroskrzydłową rezydencję z arkadowym dziedzińcem. Takiego reprezentacyjnego dziedzińca nie miały inne siedziby cieszyńskiej szlachty, dlatego zamek bywa nazywany Cieszyńskim Wawelem. Całość otaczała fosa, a dodatkowo chroniły ją mokradła i pobliski staw.

Kolejni właściciele i przebudowy

W 1657 roku Kończyce Małe kupił Wacław Pełka z Nowego Miasta i uczynił z zamku siedzibę rodową. Pełkowie byli właścicielami wsi przez około 180 lat. W latach 20. XIX wieku w miejscu zasypanych fos założono ogród w stylu angielskim, przecięty aleją topolową, a zamek stał się rezydencją bez walorów obronnych.

W 1837 roku wdowa po Jerzym Pełce sprzedała majątek Janowi Andrzejowi Folwarcznemu. Jego syn w 1880 roku przeprowadził remont i przebudowę siedziby. Ostatnią właścicielką była Hildegarda Wurzian, która opuściła zamek przed wkroczeniem Armii Czerwonej. Działania wojenne w 1945 roku poważnie zniszczyły budynek, a w 1946 roku majątek przejął Skarb Państwa.

Jak wygląda dziś

Po odbudowie w latach 1956-1958 zachowały się dwa prostopadłe skrzydła, a w 1960 roku dobudowano trzecie, z salą widowiskową. Kolejny generalny remont trwał w latach 1993-1995. Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków, który określa jego styl jako renesansowy, a materiał jako ceglany.

W sieni sklepienia są kolebkowe, w pomieszczeniach parteru krzyżowo-kolebkowe i żaglaste. Od strony dziedzińca widać nieregularnie rozmieszczone arkady podcienia zamknięte łukami koszowymi, a nad nimi ganek z płycinowym parapetem. Cztery okna mają kamienne renesansowe obramienia z około połowy XVI wieku, a na piętrze zachował się boniowany portal renesansowy. Dach jest polski, łamany, pierwotnie kryty gontem.

Na dziedzińcu odbywają się koncerty w ramach cieszyńskiego festiwalu muzycznego „Viva il Canto”.

W okolicy

Przy zamku przebiega zielona trasa rowerowa nr 13 z Rybnika przez Jastrzębie-Zdrój do Ustronia oraz Szlak Zamków nad Piotrówką. Niedaleko, w sąsiedniej wsi, leży park pałacowy w Kończycach Wielkich.

W gminie stoi także pałac w Zebrzydowicach.

W samej wsi warto zajrzeć do kościoła Narodzenia Najświętszej Maryi Panny, a w okolicy znajdziesz też tężnia solankowa w Dębowcu.

Praktycznie

  • Adres: ul. Staropolska 5, Kończyce Małe (gmina Zebrzydowice, powiat cieszyński).
  • Zamek pełni funkcje hotelowo-gastronomiczne i kulturalne, więc dostęp do wnętrz zależy od tego, co aktualnie się w nich odbywa. Przed wizytą sprawdź w obiekcie, czy można wejść i obejrzeć dziedziniec.
  • Na miejsce można dojechać rowerem trasą nr 13.
Znajdź nas na mapie
Tagi
0.0
0 ocen
Zaloguj się, by ocenić.
Komentarze (0)

Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.

Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.

Zaloguj się