Ceglany zamek na Ostrogu w Raciborzu z gotycką kaplicą św. Tomasza, wystawami muzealnymi, basztą z lochem i zamkowym browarem.
Zamek Piastowski w Raciborzu stoi na Ostrogu, dawnej wyspie w zakolu Odry, gdzie od wieków leżał gród pilnujący pogranicza. Ceglane budowle z gotycką kaplicą zamkową, dom zwany pałacem książęcym i budynek bramny tworzą zespół wpisany do rejestru zabytków. Dziś działa tu muzeum z wystawami, loch w baszcie, zamkowy browar i punkt informacji turystycznej, a na dziedzińcu można obejrzeć ślady kilku epok naraz.
Raciborski gród znany jest z kroniki Galla Anonima, która wspomina o nim pod rokiem 1108 jako o przygranicznej twierdzy kasztelańskiej.
Miejsce wybrano nieprzypadkowo: naturalne zakole Odry przecięto odnogą rzeki, powstała wyspa, a dostęp zapewniała grobla, którą dziś biegnie ulica Zamkowa. Od 1172 roku zamek był siedzibą książęcą, a w czasach Mieszka Laskonogiego pod koniec XII wieku i na początku XIII wieku działała tu mennica. Gdy w 1281 roku powstało samodzielne księstwo raciborskie, książę Przemysław rozpoczął przebudowę: drewniano-ziemne wały zastąpiono murami, a w miejsce dawnych drewnianych budynków stanął zwarty zespół z cegły z domem mieszkalnym o charakterze pałacowym. Archeolodzy potwierdzili aż siedem warstw kulturowych, a calec leży około pięciu metrów pod dzisiejszym dziedzińcem.
Kaplica pod wezwaniem św. Tomasza Kantuaryjskiego, czyli Becketa, powstała w latach 1288-1293 i od połowy XIX wieku jest nazywana perłą gotyku śląskiego oraz śląską Sainte-Chapelle.
Wzniesiono ją z cegły w wątku wendyjskim, na rzucie prostokąta o wymiarach 8,5 na 13 metrów, na fundamentach wcześniejszej świątyni. Była pierwszą na ziemiach śląskich wolno stojącą budowlą sakralną postawioną na planie prostokąta. Po pożarze w 1858 roku kaplica odzyskała gotycką fasadę frontową i obraz przedstawiający św. Tomasza Becketa. Dawne wyposażenie, w tym obraz Jana Bochenka i figury apostołów z sedilii, przechowuje dziś raciborskie muzeum.
Zamek wielokrotnie płonął i zmieniał właściciela, co do dziś widać w jego bryle.
Pożar z 1637 roku odbudowywali włoscy mistrzowie, którzy nadali skrzydłu północno-wschodniemu arkadowy krużganek, a wieży bramnej barokowy wygląd. Pierwsza wzmianka o browarze przy zamku pochodzi z 1532 roku. Pożar z 19 stycznia 1858 roku zniszczył skrzydło równoległe do Odry; na jego miejscu wzniesiono nowy browar, który do dziś tworzy północne skrzydło zespołu. Od lat 30. XIX wieku do 1945 roku zamek należał do książąt Hohenlohe-Schillingsfürst, rezydujących w pobliskich Rudach, a mieszkali w nim urzędnicy. Po 1945 roku obiekt przeszedł na Skarb Państwa, od lat 50. XX wieku stopniowo niszczał, a od lat 90. jest odnawiany.
Strona zamku wymienia wystawy stałe, wystawy czasowe, basztę z lochem, zamkowy browar z pubem, ogródek botaniczny i plac zabaw.
Z wystaw stałych podaje m.in. ekspozycje o średniowiecznych narzędziach tortur, gabinet księcia von Ratibor, opowieść o historii zamku w średniowieczu oraz komnaty alchemika i czarownicy. Na półpiętrze obok północnej ściany kaplicy zachowało się jedno z najstarszych w Polsce graffiti: XVII-wieczne napisy zostawili prawdopodobnie żołnierze stacjonujący tu w czasie wojny trzydziestoletniej. Podczas remontu pod budynkiem bramnym odkryto też tunel, prawdopodobnie fragment dawnego kanału odprowadzającego wodę lub ścieki. Do zwiedzających są kierowane audioprzewodniki i aplikacja mobilna, a na terenie zamku można przenocować.
Wokół zamku jest kilka miejsc, które łatwo połączyć w jedną wycieczkę.
Najbliżej, w odległości około 1,2 km, rozciąga się Park im. Miasta Roth w Raciborzu.
Około 300 m od zamku stoi Brama Odrzańska w Raciborzu.
Miłośnicy zieleni mogą pojechać do Arboretum Bramy Morawskiej, około 3 km od zamku.
Dalej, do rezerwatu przyrody Łężczok, około 5,7 km od zamku.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się