piątek, 06 listopada 2026 Ogłoszenia Katalog firm PL / EN
Zabytki

Dom Sedlaczka

Rynek 1, Tarnowskie Góry
O Dom Sedlaczka

Zabytkowy dom z XVI wieku przy Rynku w Tarnowskich Górach, dawna siedziba starostów, z winiarnią i muzeum górniczym.

Dom Sedlaczka stoi przy Rynku 1 w Tarnowskich Górach i pochodzi z XVI wieku. Pierwotnie mieszkali tu starostowie ziemi bytomskiej, a od końca XVIII wieku działa w nim winiarnia, o której mówi się, że gościła królów i Goethego. Na piętrze mieści się muzeum, a budynek wpisano do rejestru zabytków.

Siedziba starostów i dom winiarza

Najstarsza historia domu wiąże się z funkcją siedziby starostów ziemi bytomskiej. W 1805 roku kupił go czeski kupiec Jan Sedlaczek, który już w 1786 roku urządził tu winiarnię. Jego potomkowie prowadzili ją do 1922 roku, a winiarnia działa w tym miejscu do dziś. Zgodnie z przekazem w 1683 roku zatrzymał się tu i biesiadował Jan III Sobieski w drodze pod Wiedeń. Bywali tu także August II Mocny (1697), August III Sas (1734), Johann Wolfgang Goethe (1790) i Julian Ursyn Niemcewicz (1821).

Ratunek po wojnie

Po II wojnie światowej budynek był w bardzo złym stanie i groziło mu wyburzenie. W 1957 roku remont podjęło Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Tarnogórskiej. Podczas prac odkryto renesansowy strop z polichromią z pierwszej połowy XVII wieku. W 2019 roku remontowano jego dach pokryty gontem.

Architektura

Jest to piętrowy budynek na planie prostokąta z drewnianą więźbą dachową krytą gontem. Na parterze zachowały się sklepienia kolebkowe z lunetami, a piwnice nakrywają sklepienia kolebkowe z lunetami oraz żaglaste. Pod dachem w narożu widać kamienną głowę z pióropuszem, prawdopodobnie z końca XVII wieku, która przedstawia Augusta III. Nad wejściem znajduje się dekoracja z 1786 roku z puttami podtrzymującymi kotarę oraz pierwszy herb miasta, będący zarazem herbem górniczym. W XVIII wieku i do drugiej połowy XX wieku w tym miejscu widniał pruski orzeł.

Muzeum na piętrze

Na pierwszym piętrze działa muzeum założone w 1958 roku, z głównie górniczymi zbiorami oraz wystawami o mieście, jego zabytkach i dziejach. Jedna z sal, „Sala pod Renesansowym Stropem”, służy jako miejsce spotkań naukowych i kulturalnych. Piętro należy do miasta, a piwnice i parter są własnością prywatną.

Praktycznie

  • Adres: Rynek 1, Tarnowskie Góry.
  • Winiarnia i muzeum mają osobnych zarządców i własne godziny, które podają ich strony.
  • W okolicy znajduje się plac Gwarków i dawna synagoga, oba około 200 m dalej.
  • Większe obiekty górnicze, jak Zabytkowa Kopalnia Srebra, leżą około 2 km od Rynku.
Znajdź nas na mapie
Tagi
0.0
0 ocen
Zaloguj się, by ocenić.
Komentarze (0)

Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.

Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.

Zaloguj się