Neoklasycystyczny gmach z lat 1924-1929, siedziba autonomicznego Sejmu Śląskiego, pomnik historii, dziś urzędy województwa.
Gmach Sejmu Śląskiego przy ulicy Jagiellońskiej 25 w Katowicach to największy pod względem kubatury budynek administracyjny wzniesiony w międzywojennej Polsce i pomnik historii. Został zbudowany w latach 1924-1929 jako siedziba Urzędu Wojewódzkiego i Sejmu Śląskiego, symbol autonomii województwa śląskiego. Dziś mieści Urząd Marszałkowski, Sejmik Województwa Śląskiego i Śląski Urząd Wojewódzki.
Statut Organiczny nadał województwu śląskiemu autonomię w 1920 roku, a pierwsze posiedzenie Sejmu Śląskiego odbyło się 10 października 1922 roku. Po decyzji o budowie ogłoszono konkurs, do którego nadesłano 67 prac. Wygrał projekt krakowskich architektów Kazimierza Wyczyńskiego, Stefana Żeleńskiego i Piotra Jurkiewicza. Budowę rozpoczęto wiosną 1924 roku, a gmach poświęcono 5 maja 1929 roku z udziałem prezydenta Ignacego Mościckiego. Wykończeniowe roboty zakończyły się w pełni w 1932 roku. W budynku mieściło się też tymczasowo Muzeum Śląskie. W czasie okupacji niemieckiej gmach zajęły najważniejsze instytucje władz hitlerowskich na Górnym Śląsku.
Bryła jest zwarta i symetryczna, z czteroskrzydłowym korpusem i ryzalitami w narożach, które nadają jej formę przypominającą palazzo in fortezza. Gmach ma 92 metry szerokości i 106,5 metra długości, a jego wysokość to 31 metrów. Fasady rytmizują wielkie pilastry, których kapitele zdobią orły legionowe, a w ryzalitach herby górnośląskich miast, m.in. Katowic, Bielska, Rybnika, Cieszyna i Pszczyny. Styl jest neoklasycystyczny z dekoracjami nawiązującymi do art déco.
Westybul z dwubiegową klatką schodową i kopułą zdobią herby miast oraz alegorie: Śląsk rolniczy, przemysłowy i powstańczy oraz Polonia Tronująca. Sala Sejmowa ma amfiteatralny układ, szklaną kopułę i miejsca dla radnych sejmiku oraz publiczności na galerii. Była pierwszą salą parlamentarną na ziemiach polskich i posłużyła za wzór przy rozbudowie gmachu Sejmu RP w Warszawie. Sala Marmurowa, przebudowana w czasie wojny w duchu monumentalnej architektury nazistowskiej, posłużyła za plan zdjęciowy serialu „Stawka większa niż życie”. W podziemiach mieści się skarbiec, w którym w okresie międzywojennym przechowywano tzw. Skarb Śląski, oraz schron z czasów wojny.
Do Archikatedry Chrystusa Króla jest około 400 metrów, a Muzeum Śląskie i Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego leżą w odległości około kilometra.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się