Co zobaczyć w Ślemieniu: skansen Beskidu Żywieckiego, sanktuarium na Jasnej Górce, rezerwat Madohora i górskie chatki na Gibasach.
Ślemień to wieś u stóp Beskidu Małego, w której obok siebie leżą skansen, dwa kościoły, rezerwat leśny i schroniska w starych góralskich chałupach. Dobrze nadaje się na rodzinny wyjazd na jeden dzień, ale też na początek górskiej wędrówki z noclegiem.
Co zobaczyć w Ślemieniu w jeden dzień?
Na jeden dzień wystarczą trzy miejsca: Żywiecki Park Etnograficzny, sanktuarium na wzgórzu Jasna Górka i kościół parafialny przy ulicy Krakowskiej. Skansen zajmuje ponad sześć hektarów, więc właśnie jemu poświęć najwięcej czasu, a kościoły obejrzysz w drodze.
Park przy ulicy Łącznej 2a odtwarza zabudowę wsi z Beskidu Żywieckiego i zgromadził siedemnaście zabytkowych budynków. Otwarto go w sierpniu 2012 roku, a kilka miesięcy później powołano muzeum, które nim zarządza. To miejsce dla rodzin z dziećmi, bo zwiedzanie wsi pod gołym niebem łatwo zamienić w zabawę w poszukiwanie ciekawych chałup.
Sanktuarium Jasna Górka stoi nad zabudową wsi. Kościół z lat 1862-1866 chroni kopię obrazu z Jasnej Góry, a przy nim jest grota ze źródłem, z którym wiąże się miejscowe podanie o początkach kultu maryjnego. Kościół Narodzenia świętego Jana Chrzciciela jest starszy o kilkanaście lat i wyraźnie większy: trzy nawy, ściany z piaskowca, cmentarz przykościelny.
Gdzie na nocleg w górach nad Ślemieniem?
W okolicy Ślemienia działają trzy chaty o schroniskowym charakterze: studencka Chatka pod Potrójną oraz dwa sąsiednie budynki na przełęczy Gibasy. Wszystkie mieszczą się w starych góralskich chałupach, więc standard jest prosty, a klimat górski.
Chatka pod Potrójną to dom z 1911 roku w Beskidzie Małym, czynny przez cały rok, z ogólnodostępną kuchnią. Na Gibasach stoją Chata Gibasówka, zwana Lutecją, zbudowana w 1925 roku i do 2001 roku służąca jako chatka studencka, oraz Chatka Gibasówka u Stacha. Ta druga jest skromniejsza: ogrzewają ją piece, wodę czerpie się ze studni, a toaleta jest na zewnątrz. Zestawienie wszystkich takich miejsc znajdziesz w dziale schroniska w Ślemieniu.
Jak wygląda przyroda w okolicy Ślemienia?
Najciekawszym miejscem przyrodniczym jest rezerwat przyrody Madohora, założony w 1960 roku na zboczach Łamanej Skały. Chroni las świerkowy i wychodnie piaskowców w Parku Krajobrazowym Beskidu Małego. Wejście do rezerwatu jest bezpłatne, a jego otoczenie dobrze łączy się ze spacerem na Gibasy. Więcej górskich celów zebrano na stronie góry w Ślemieniu.
Najczęstsze pytania
Czy w Ślemieniu jest skansen?
Tak, to Żywiecki Park Etnograficzny przy ulicy Łącznej 2a. Pokazuje zabudowę wsi Beskidu Żywieckiego i działa pod opieką muzeum skansenowego.
Gdzie przenocować w górach koło Ślemienia?
Na przełęczy Gibasy są dwie chaty: Gibasówka zwana Lutecją i Gibasówka u Stacha. Chatka pod Potrójną w Beskidzie Małym działa przez cały rok. Warunki bywają proste, więc przed wyjazdem warto zapytać gospodarzy o szczegóły.
Czy do rezerwatu Madohora trzeba płacić?
Nie, rezerwat jest dostępny bezpłatnie. Obowiązują za to zasady ochrony przyrody, jak w każdym rezerwacie.
Jakie kościoły zobaczyć w Ślemieniu?
Dwa najważniejsze to sanktuarium na wzgórzu Jasna Górka z lat 1862-1866 oraz kościół parafialny z piaskowca, zbudowany w latach 1842-1853 i konsekrowany w 1860 roku.