Kościoły i klasztory
neoromańska bazylika z 1849 roku, centrum sanktuarium z Kalwarią na wzgórzu Cerekwica
Kościoły i klasztory
pątnicze założenie z kościołem Zmartwychwstania Pańskiego i ponad trzydziestoma kaplicami na wzgórzu Cerekwica
Kościoły i klasztory
neogotycki ceglany kościół z lat 1898-1899 z wysoką wieżą z zegarami i gwiaździstym sklepieniem
Kościoły i klasztory
neoromańska świątynia z lat 1882-1903 w Dąbrówce Wielkiej
Kościoły i klasztory
modernistyczna świątynia z lat 1929-1933 bez wieży, z masywem od południa
Kościoły i klasztory
ceglany kościół z lat 1913 do 1915 łączący elementy neoromańskie i neogotyckie
Kościoły i klasztory
neogotycka kaplica z lat 1929-1930, wotum mieszkańców Dołków po przyłączeniu Śląska do Polski
Kościoły i klasztory
neogotycka kaplica z 1905 roku na pagórku przy dawnej granicy, odnowiona po latach ruiny
Architektura w Piekarach Śląskich to bazylika z kalwarią, ceglane kościoły Ludwiga Schneidera i modernistyczna Trójca. Osiem zabytków.
Piekary Śląskie znane są z sanktuarium, ale zabytków sakralnych jest tu więcej: kościoły dzielnic, dwie kaplice i modernistyczna świątynia z lat 30. XX wieku. Przegląd grupuje je według miejsca i stylu.
Sanktuarium składa się z bazyliki przy ulicy Bytomskiej i kalwarii na wzgórzu Cerekwica. Obie części to czynne miejsca kultu, dlatego plan zwiedzania powinien uwzględniać godziny nabożeństw.
Neoromańska bazylika mniejsza powstała w 1849 roku i jest centrum kultu Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej. Parafia działa od 1303 roku, a pielgrzymi przybywają od stuleci. Dzieje tego kultu przybliża artykuł o pielgrzymkach mężczyzn do Piekar. Za kalwarię odpowiada ks. Bernard Purkop, który jako proboszcz scalał grunty na wzgórzu w latach 1866-1871. Dziś tworzą ją kościół Zmartwychwstania Pańskiego, kaplice dróg pojmania i krzyżowej oraz mur z kaplicami różańcowymi. Razem 34 kaplice i kościół są w rejestrze zabytków od 1995 roku.
Kościoły w Dąbrówce Wielkiej, Brzezinach Śląskich i Kamieniu łączy architekt Ludwig Schneider, który zaprojektował albo rozbudował każdy z nich. Wszystkie są ceglane i powstały między końcem XIX wieku a 1915 rokiem.
Kościół Piotra i Pawła w Kamieniu przy ulicy biskupa Nankera, wzniesiony w latach 1898-1899, to neogotyk z czerwonej cegły: trójnawowy, halowy, na planie krzyża łacińskiego, z wysoką wieżą i zegarami z dwóch stron. W Dąbrówce Wielkiej przy ulicy Jagiellońskiej stoi kościół Matki Bożej Wspomożenia Wiernych. Zaczął jako kaplica z 1882 roku według projektu Paula Jackischa, a Schneider powiększył go w latach 1902-1903 w duchu neoromańskim. Najmłodszy z trójki, kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa przy ulicy Górniczej 30, powstał w latach 1913-1915 jako jednonawowa budowla z jedną wieżą, łącząca motywy neoromańskie i neogotyckie.
W Szarleju warto zobaczyć modernistyczny kościół Trójcy Przenajświętszej przy ulicy Żwirki 17 oraz neogotycką kaplicę Maria Hilf. W Dołkach stoi kaplica św. Antoniego. Trzy budowle pokazują, że architektura Piekar to nie tylko cegła z przełomu wieków.
Kościół Trójcy z lat 1929-1933 wybrano w konkursie. Autor, Zygmunt Gawlik, projektował też archikatedrę Chrystusa Króla w Katowicach. Budowla ma plan zbliżony do kwadratu i zamiast wieży masyw po stronie południowej. Kaplica Maria Hilf z 1905 roku stoi na niewielkim wzgórku w kępie drzew, blisko granicy z Bytomiem; od 2019 roku jest w rejestrze zabytków, a remont z lat 2020-2021 przyniósł ławki i tablicę informacyjną. Ceglaną kaplicę w Dołkach mieszkańcy postawili w latach 1929-1930, w podzięce za to, że część Górnego Śląska znalazła się w Polsce.
Bazylikę z 1849 roku, kalwarię z 34 kaplicami, kościoły w Dąbrówce Wielkiej, Brzezinach Śląskich, Kamieniu i Szarleju oraz kaplice w Szarleju i Dołkach.
To czynne miejsca kultu, więc zwiedzanie trzeba godzić z liturgią. Najlepiej wybrać porę, gdy w kościele nie ma mszy.
Kościół Trójcy Przenajświętszej w Szarleju, bez wieży, na planie zbliżonym do kwadratu.
W dziale Piekary Śląskie oraz na stronie Architektura.
