Kultura

Kultura na Śląsku to Spodek, Planetarium Śląskie, biblioteki w nietypowych gmachach i domy kultury. Sprawdź, dokąd iść poza muzeum.

Zestawienie obejmuje kilkanaście miejsc w kilku miastach: od Katowic i Chorzowa po Cieszyn. To budynki, w których czyta się, ogląda wystawy i bywa na koncertach, a wiele z nich samo jest zabytkiem. Najwięcej leży w Katowicach, szczegóły znajdziesz na stronach Katowic i Śródmieścia.

Jakie miejsca kultury w Katowicach warto zobaczyć?

Symbolem miasta jest Spodek, hala widowiskowo-sportowa z lat 1964-1971 w kształcie ściętego odwróconego stożka pokrytego aluminiowymi łuskami; w 2025 roku zespół zabudowy wpisano do rejestru zabytków. Okolicę Strefy Kultury opisuje artykuł o drodze od kopalni do miasta muzyki. W tej samej strefie stoi CINiBA, wspólna biblioteka dwóch uczelni otwarta w 2012 roku, a przy placu Rady Europy Biblioteka Śląska, której początki sięgają 1922 roku.

W Śródmieściu przy alei Korfantego stoi pawilon Biura Wystaw Artystycznych, funkcjonalistyczny obiekt z lat sześćdziesiątych z reliefami i mozaikami ze szkła, wpisany do rejestru zabytków w 2024 roku. Przy ulicy Mikołowskiej leży Pałac Młodzieży, zespół dziesięciu budynków z lat 1948-1951. W Nikiszowcu Galeria Szyb Wilson to prywatna galeria sztuki współczesnej w ceglanej cechowni z 1915 roku, dawnym zapleczu szybu kopalni Wieczorek; więcej o takich przemianach pisze tekst o kopalniach w nowych rolach. W Ligocie Miejski Dom Kultury mieści się w secesyjnej willi z 1910 roku.

Co zobaczyć poza Katowicami?

W Chorzowie, w Parku Śląskim, działa Planetarium Śląskie, największe i najstarsze planetarium w Polsce, otwarte w 1955 roku; od 2022 roku ma też interaktywne ekspozycje o astronomii, sejsmologii i meteorologii.

W Dąbrowie Górniczej stoi Pałac Kultury Zagłębia, socrealistyczny gmach z lat 1951-1958 z salą teatralną, kinem studyjnym i galerią. W Sosnowcu Dom Ludowy to drewniany dom górniczy w stylu zakopiańskim z lat 1902-1903, a w Rudzie Śląskiej Stacja Biblioteka działa w zabytkowym dworcu Ruda Chebzie, w którym nadal zatrzymują się pociągi.

W Bielsku-Białej Książnica Beskidzka zajmuje modernistyczny gmach z 1973 roku, a w Jaworznie biblioteka miejska mieści się od 2007 roku w gmachu przy Rynku z galerią i kawiarnią. W Cieszynie Książnica Cieszyńska zajmuje kamienicę zwaną mennicą, z galerią wystaw i zbiorami Szersznika.

Gdzie schronić się przed pogodą?

Większość tych miejsc to wnętrza, więc dobrze sprawdzają się na deszczowy dzień. Na samotne popołudnie pasują czytelnie bibliotek i galerie, a rodzinom przyda się planetarium. Inne pomysły na spokojniejszy wypad znajdziesz w kategoriach Muzea i Teatry i opera.

Najczęstsze pytania

Które miejsca kultury w Katowicach są zabytkami?

Zespół Spodka wpisano do rejestru zabytków w 2025 roku, pawilon Biura Wystaw Artystycznych w 2024, a Pałac Młodzieży w 2010 roku.

Gdzie z dzieckiem?

Do Planetarium Śląskiego w Parku Śląskim w Chorzowie, które ma ekspozycje o astronomii, sejsmologii i meteorologii.

Które biblioteki mają ciekawą architekturę?

Stacja Biblioteka w Rudzie Śląskiej mieści się w dworcu z końca dziewiętnastego wieku, a Książnica Beskidzka w modernistycznym gmachu z lat siedemdziesiątych. Biblioteka w Jaworznie ma gmach przy Rynku z 2007 roku.

Czy w tych miejscach jest kino albo teatr?

Tak. Pałac Kultury Zagłębia w Dąbrowie Górniczej ma salę teatralną, kino studyjne i galerię.